Kannabinoidy wykazują szereg prozdrowotnych właściwości, wspomagających leczenie wielu chorób. Czy schorzenia przewodu pokarmowego należą do tej grupy? W tym artykule prześledzimy wyniki badań i opinie lekarzy w zakresie zastosowania konopi w leczeniu choroby Leśniowskiego-Crohna.

Leczniczy potencjał kannabinoidów

O prozdrowotnym profilu kannabinoidów przeczytasz w naszych artykułach poświęconych poszczególnym kannabinoidom.

Przypomnijmy tylko kilka faktów. Najbardziej znane i przebadane są dwa – CBD (kannabidiol) i THC (tetrahydrokannabinol). CBD nie ma działania psychoaktywnego, wykazuje szeroki potencjał leczniczy, czyli np. przeciwbólowy, przeciwlękowy, przeciwdrgawkowy. Wykorzystywany jest w leczeniu takich schorzeń, jak np. stany lękowe, bezsenność, migreny, padaczka, stwardnienie rozsiane, autyzm czy RZS (reumatoidalne zapalenie stawów).

THC jest odpowiedzialne za psychoaktywne działanie marihuany. Zaobserwowano jednak, że wykazuje również działanie przeciwbólowe, przeciwzapalne czy przeciwwymiotne, co zaczęto wykorzystywać jako wsparcie terapii wielu chorób, w tym onkologicznych.

THC i CBD są częścią medycznej marihuany, a ta jest legalna w Polsce od końca 2017 roku (dostępna wyłącznie na receptę, po spełnienie warunków, by rozpocząć leczenie kannabinoidami). O wdrożeniu do leczenia kannabinoidów zawsze decyduje lekarz prowadzący.

stan zapalny jelit grafika

Choroba Leśniowskiego-Crohna – co to jest?

Choroba Leśniowskiego-Crohna (nazywana także po prostu chorobą Crohna) zaliczana jest do nieswoistych chorób jelit. Dotyczyć może różnego odcinka przewodu pokarmowego, ale najczęściej umiejscowienie zmian chorobowych obserwuje się w jelicie cienkim i grubym. Pojawiają się zmiany zapalne oddzielane fragmentami zdrowymi – cały proces chorobowy (zapalny) zaczyna się w błonie śluzowej, obejmując z czasem wszystkie warstwy ściany przewodu pokarmowego. Efektem tych zmian są przetoki i zwężenia.

Nie do końca poznana jest przyczyna powstawania wyżej opisanych zmian, podaje się tutaj zaburzenia mikrobioty jelitowej (czyli wszystkich mikroorganizmów zamieszkujących jelita, np. grzybów, bakterii, wirusów) jako kluczowy czynnik wywołujących chorobę. Zazwyczaj objawy diagnozuje się w przedziale wiekowym 15-25 lat oraz po 50 roku życia.

Poniżej wykaz przykładowych objawów choroby:

Objawy choroby leśniowskiego crohna
OPRACOWANIE WŁASNE HEMPLO

Konopie w leczeniu choroby Leśniowskiego-Crohna

pacjent z bólem brzucha badany przez lekarza

Leczenie choroby jest długotrwałe, ta jednostka chorobowa ma przebieg przewlekły, z okresami zaostrzenia objawów.

Nie ma jednego sposobu leczenia, zależne jest to od nasilenia zmian, objawów itp. Decydujący wpływ zdaje się mieć tryb życia, stosowana dieta. Do leczenia włącza się oczywiście leki (np. antybiotyki, leki przeciwzapalne), czasami również zabiegi chirurgiczne.

Pytanie, czy konopie mogą wspomagać terapię opisywanej choroby? Stanowiska są tutaj podzielone. Ponieważ kannabinoidy wykazują właściwości przeciwzapalne, wydaje się, że mogą mieć zastosowanie w leczeniu choroby Crohna.

W pracy Używanie pochodnych konopi. Część II. Zastosowanie w medycynie vs. konsekwencje zdrowotne (Marek Motyka, Jerzy T. Marcinkowski) czytamy:

„W internetowym czasopiśmie, wydawanym przez Polskie Towarzystwo Wspierania Osób z Nieswoistymi Zapaleniami Jelita, pojawiła się informacja sugerująca, iż związki występujące w marihuanie mogą się okazać skutecznym medykamentem w stanach chorobowych jelit. THC i kanabidiol „[…] pozwalają komórkom śluzówki jelit tworzyć ciaśniejsze połączenia i przywracają jej funkcję bariery ochronnej. Co ważne, kanabidiol, który – w przeciwieństwie do THC – nie ma własności psychoaktywnych, równie skutecznie wzmacnia błonę śluzową jelit”. Jak podaje PAP: „Dalsze badania pozwolą stwierdzić, czy substancja ta okaże się skutecznym lekiem”

W toku jednego z badań pacjenci po podawaniu im konopi indyjskich stwierdzili, że odczuwają ulgę w zakresie bólu, nudności, terapia zapobiegała również biegunkom, polepszała apetyt i jakość snu.

Zaobserwowano również wpływ medycznej marihuany na uzyskanie stanu remisji (Cannabis Induces a Clinical Response in Patients With Crohn’s Disease: A Prospective Placebo-Controlled Study https://www.cghjournal.org/article/S1542-3565(13)00604-6/fulltext). Badaniu poddano 21 pacjentów, podawano im przez okres 8 tygodni konopie indyjskie w postaci papierosa (zawartość THC 115 mg). Część badanych otrzymało placebo.

Jaki był wynik tego badania?

Całkowitą remisję zaobserwowano u 5 z 11 osób w grupie otrzymującej konopie (45%) i 1 z 10 w grupie placebo. Pacjenci zauważyli też poprawę apetytu i lepszą jakość snu.

Nie wszystkie opinie są tak optymistyczne. W wywiadzie (2019 rok) z prof. dr hab. Grażyną Rydzewską, prezesem Polskiego Towarzystwa Gastroenterologii, czytamy:

„Jeśli chodzi o drugą gałąź medycyny, w której badana była marihuana i inne kannabinoidy, to były nieswoiste zapalenia jelit. Jednak wyniki badań z bazy Cochrane z ubiegłego roku pokazują, że zastosowanie marihuany w nieswoistych chorobach jelit nie ma sensu, ponieważ nie poprawia stanu pacjentów. To znaczy: jej zastosowanie może łagodzić ból i zmniejszać biegunkę. Wydawałoby się, że to pozytywne skutki, jednak tak nie jest, ponieważ stan zapalny w śluzówce nadal trwa. Natomiast przyjmowanie marihuany leczniczej może maskować objawy, tłumić je. Pacjent staje się mniej czujny, nie zgłasza się do lekarza. U pacjentów z chorobą Leśniowskiego-Crohna i wrzodziejącym zapaleniem jelita grubego stosujących kannabinoidy wyniki leczenia są gorsze i występują częściej powikłania chirurgiczne. W gastroenterologii patrzymy z nadzieją na różne leki, jednak zastosowanie marihuany w nieswoistych zapaleniach jelit takiej nadziei nie daje”

Cały wywiad znajdziesz na: https://swiatlekarza.pl/mity-w-gastroenterologii-marihuana-lecznicza/

Podsumowanie

Rola kannabinoidów w leczeniu choroby Leśniowskiego-Crohna jest niejednoznaczna. Część badań wykazuje poprawę stanu pacjenta w zakresie zmniejszenia bólu, biegunki, poprawy apetytu, jakości snu itp. Ale w niektórych opiniach jest to tylko maskowanie objawów, ponieważ stan zapalny w jelita trwa. Na pewno temat ten wymaga jeszcze wielu badań.


Źródła

  1. https://www.mp.pl/pacjent/gastrologia/choroby/jelitogrube/65252,choroba-lesniowskiego-i-crohna
  2. https://swiatlekarza.pl/mity-w-gastroenterologii-marihuana-lecznicza/
  3. Cannabis Induces a Clinical Response in Patients With Crohn’s Disease: A Prospective Placebo-Controlled Study https://www.cghjournal.org/article/S1542-3565(13)00604-6/fulltext
  4. Używanie pochodnych konopi. Część II. Zastosowanie w medycynie vs. konsekwencje zdrowotne Marek Motyka, Jerzy T. Marci