Czy każda sytuacja stresowa ma niekorzystny wpływ na ludzki organizm? Niekoniecznie. Ale co zrobić, kiedy trauma z przeszłości uniemożliwia normalne funkcjonowanie? Szukamy leków, terapii, lekarzy. Słyszałeś o zespole stresu pourazowego? Co to jest i czy kannabinoidy mogą łagodzić jego objawy?

Zespół stresu pourazowego – czym jest?

Stresu doświadczamy wszyscy, każdego dnia. Pośpiech, praca, dom, dzieci itd. Sytuacji, kiedy nerwy biorą górę jest wiele. Czasami jednak trauma sprzed tygodni, miesięcy czy lat nie pozwalam nam normalnie funkcjonować. Mówimy wtedy o zespole stresu pourazowego.

  • Zespół Stresu Pourazowego, zwany w skrócie PTSD (ang. Post Traumatic Stress Disorder) to zaburzenie lękowe, będące następstwem traumatycznego, stresującego zdarzenia – zagrażającego życiu lub zdrowiu. Przykładem takie zdarzenia może być wypadek samochodowy, przemoc fizyczna, śmierć bliskiej osoby, atak terrorystyczny, wojna czy klęska żywiołowa. PTSD dotyczy zarówno osoby, która doświadczyła zdarzenia, jak i tej, która była obserwatorem/świadkiem danego zajścia.

Jakie objawy obserwuje się u osób ze zdiagnozowanym zespołem stresu pourazowego?

infografika na temat PTSD
OPRACOWANIE HEMPLO

Oczywiście, nie każdy lęk nazwiemy zespołem stresu pourazowego, diagnostyka jest skomplikowana i musi być prowadzona przez lekarza (najlepiej psychiatrę) i/lub psychologa. Objawy muszą się utrzymywać przez kilka tygodni i być na tyle silne, że uniemożliwiają normalne funkcjonowanie społeczne czy zawodowe.

Jak leczyć PTSD?

Proces leczenia jest długotrwały i nie zawsze osiągany jest sukces. Stosowana jest terapia poznawczo-behawioralna oraz farmakoterapia (np. leki przeciwdepresyjne). Terapia może trwać nawet latami.

Czy konopie łagodzą zespół stresu pourazowego?

Czy konopie mogą pomóc w leczeniu zespołu stresu pourazowego? Na pewno nie można uznawać konopi za lek na wszystkie dolegliwości, a takie tezy często są wygłaszane. W hemplo.pl zawsze podkreślamy, że kannabinoidy w większości przypadków są terapią wspomagającą standardowe leczenie lub wdrażane są wtedy, kiedy tradycyjne leki nie przynoszą oczekiwanych rezultatów.

Przeanalizujmy, w jakim zakresie konopie mogą wspomagać terapię PTSD.

Przypomnijmy, że dwa główne kannabinoidy, czyli CBD (kannabidiol) i THC (tetrahydrokannabinol) wykazują szerokie działanie. CBD prezentuje przede wszystkim właściwości przeciwlękowe, uspokajające, ułatwiające zasypianie, przeciwzapalne, a THC przeciwbólowe. Kannabinoidy działają poprzez wpływ na receptory kannabinoidowe (CB1 i CB2), które rozsiane są po całym organizmie – CB1 zlokalizowane są głównie w układzie nerwowym, a CB2 w komórkach układu odpornościowego.

Najistotniejszym zakresem działania w PTSD jest obniżenie poziomu lęku i niektóre prace wskazują na to, że kannabinoidy rzeczywiście korzystnie działają w tym obszarze – zwłaszcza CBD.

„Zdaniem niektórych badaczy CBD może wpływać na pamięć o traumatycznych przeżyciach i hamować reakcje obronne u osób z zespołem stresu pourazowego. Kannabidiol musi jednak zostać podany natychmiast po wydarzeniu powodującym traumę; uprzednie zaaplikowanie nie przynosi pożądanego efektu. Inne badania wskazują natomiast na brak poprawy – a wręcz na pogorszenie – w zakresie poziomu stresu (Lee et al., 2017; Premoli et al., 2019)”

Zastosowanie kannabinoidów w terapii dzieci z zaburzeniami ze spektrum autyzmu – Małgorzata Stachoń , Milena Sierocka, Piotr Poniewierski, Anna Kostiukow ,Włodzimierz Samborski

Według niektórych publikacji, za PTSD odpowiadają zaburzenia wydzielania endokannabinoidów (naturalnie wytwarzanych przez organizm).

„Zaburzenia uwalniania endokannabinoidów mogą być przyczyną zespołu stresu pourazowego, fobii i różnych form przewlekłego bólu. Kliniczne interwencje, które poprawiają działanie układu kannabinoidowego polegają na podawaniu środków wpływających na aktywność receptorów CB1, CB2, zwiększających syntezę ligandów lub hamujących ich rozkład”

Konopie i kannabinoidy – Paweł Siudem, Iwona Wawer, Katarzyna Paradowska

Marihuana może być skuteczna w niwelowaniu objawów stresu pourazowego, takie wnioski wysnuto po obserwacji żołnierzy palących marihuanę.

Zaznaczyć trzeba, że wiele analiz dotyczących wpływu kannabinoidów na receptory i układ endokannabinoidowy przeprowadzono na modelach zwierzęcych.

„Zespól stresu pourazowego to poważne konsekwencje psychologiczne wystawienia na stresujące, bardzo traumatyczne przeżycia. Uważa się, że kanabinoidy są korzystne w takich przypadkach. Wskazywały na to badania na zwierzętach, sugerujące, że system endokanabinoidowy ułatwia wygaszanie nieprzyjemnych wspomnień, ale działanie bezpośrednio na receptory CB1 nie było szczególnie skuteczne. W badaniach na weteranach wojennych okazuje się jednak, że ci, którzy zgłaszali się z takimi problemami zazwyczaj używali marihuanę, a to sugeruje, że pobudzenie systemu endokanabinoidowego poprawia uczenie emocjonalne. Sądzi się więc, że marihuana może być użyteczna jako lek wspomagający psychoterapię zespołu stresu pourazowego i innych zaburzeń lękowych”

Jerzy Vetulani – Lecznicze zastosowania marihuany, Wszechświat, t. 115, nr 1–3/2014

Medyczna marihuana a PTSD – potrzeba więcej badań

medyczna marihuana grafika

Obecnie na świecie prowadzonych jest kilka badań mających udowodnić/potwierdzić korzystne działanie medycznej marihuany w leczeniu objawów zespołu stresu pourazowego. Dotychczas przedstawione analizy i opisywane historie np. weteranów wojennych dają nadzieję, że medyczna marihuana może być pomocna w leczeniu tej jednostki chorobowej.

W publikacji z 2022 roku Komu pomaga medyczna marihuana? – Dorota Rogowska-Szadkowska czytamy o badaniu przeprowadzonym na grupie 80 weteranów wojennych (72 to mężczyźni, 8 kobiety). Podawano im różne kombinacje THC-CBD (12%:<0,05% | 0,5%:11% | 7,9%:8,1%), w badaniu porównano wyniki z grupą palącą placebo (<0,02% THC, <0,01 CBD).

Jakie były wyniki?

„Badania to trwało jednak tylko 3 tygodnie. Potwierdzono dobrą tolerancję wszystkich preparatów, zmniejszenie nasilenia objawów PTSD, ale żadne aktywne leczenie nie okazało się lepsze od placebo. Autorzy sugerują przeprowadzenie dobrze kontrolowanego badania z większą liczbą uczestników, szczególnie kobiet i cywilów, by możliwe było sprawdzenie, czy palona marihuana łagodzi objawy PTSD”

Powyższe przedstawione badanie, jaki i wspomniane wcześniej prace wskazują na możliwy potencjał medycznej marihuany w leczeniu objawów zespołu stresu pourazowego. Ale dotychczasowe obserwacje wymagają jeszcze potwierdzenia w postaci kolejnych badań i to na zdecydowanie większej grupie osób.

I jeszcze wymowny cytat na koniec:

Pandemia COVID-19 i powodowana przez nią śmiertelność sprawiły, że ofiar PTSD będzie na świecie coraz więcej. Także w Polsce.

Komu pomaga medyczna marihuana? – Dorota Rogowska-Szadkowska


Źródła

  1. Komu pomaga medyczna marihuana? – Dorota Rogowska-Szadkowska
  2. Jerzy Vetulani – Lecznicze zastosowania marihuany, Wszechświat, t. 115, nr 1–3/2014
  3. Konopie i kannabinoidy – Paweł Siudem, Iwona Wawer, Katarzyna Paradowska
  4. Zastosowanie kannabinoidów w terapii dzieci z zaburzeniami ze spektrum autyzmu – Małgorzata Stachoń , Milena Sierocka, Piotr Poniewierski, Anna Kostiukow ,Włodzimierz Samborski
  5. https://www.wapteka.pl/blog/artykul/zespol-stresu-pourazowego-ptsd-jakie-sa-przyczyny-objawy-i-jak-leczyc#entry-text-content