Temat wykorzystania potencjału konopi w medycynie podejmowany jest od dłuższego czasu. W 2017 roku w Polsce legalna stała się medyczna marihuana, która pomaga wielu pacjentom, kiedy standardowe leczenie nie przynosi oczekiwanych rezultatów. Ważnym tematem jest kwestia udziału konopi w leczeniu chorób onkologicznych. Jak konopie, a tak naprawdę zawarte w nich kannabinoidy, mogą wspierać proces leczenia onkologicznego?

Udowodnione działanie CBD na organizm

Kannabidiol jest najważniejszym kannabinoidem obecnym w konopiach – obok THC. Bogate w CBD są konopie siewne, w Polsce uprawa ich jest legalna. CBD (w małych ilościach) znajduje się również w konopiach indyjskich, zawierających z kolei duże stężenie THC, czyli psychoaktywnego tetrahydrokannabinolu.

CBD nie ma działania psychoaktywnego.

Związek ten wykazuje szeroki profil prozdrowotny, przejawiający się m.in. w następujących właściwościach:

  • przeciwbólowych,
  • przeciwzapalnych,
  • przeciwwymiotnych,
  • przeciwdrgawkowych,
  • przeciwlękowych,
  • poprawiających odporność.

Tak szeroki potencjał działania może być, z powodzeniem, wykorzystany przez świat medycyny. Kannabidiol ma udowodnione działanie w leczeniu np. padaczki, wspiera terapię leczenia bólów głowy i migreny.

Wspomnieć należy w tym momencie o układzie endokannabinoidowym. Jest to układ, który odpowiada za stan równowagi całego organizmu (homeostaza). Częścią owego układu są receptory kannabinoidowe – CB1 i CB2, rozsiane są one po całym organizmie, jak widać na poniższej grafice (CB1 zlokalizowane są głównie w układzie nerwowym, a CB2 w komórkach układu odpornościowego). Kannabinoidy, THC i CBD, mogą oddziaływać na układ endokannabinoidowy – THC (marihuana) pobudza receptory, powodując np. stan pobudzenia, euforii. CBD pośrednio wpływa na receptory, mogąc stan równowagi przywrócić, kiedy zostanie ona zachwiana np. poprzez braki endokannabinoidów naturalnie występujących w układzie endokannabinoidowym.

receptory
obraz: www.amsterdamgenetics.com

CBD ma zdolność oddziaływania również na inne receptory – np. receptor serotoninowy 5HT1A, badania wykazały, że kannabidiol uczestniczy w przekaźnictwie serotoninergicznym (układ serotoninowy). Receptor ten odgrywa rolę w procesie powstawania stanów lękowych, a CBD w wyższych stężeniach działa właśnie na receptor 5HT1A, zmniejszając np. stany lękowe, powodując poprawę nastroju czy zapobiegając wymiotom/ nudnościom.

Wracając do układu endokannabinoidowego:

CBD i THC, pomimo różnego działania na układ endokannabinoidowy, mogą współdziałać, dając bardzo dobre efekty lecznicze, często zdecydowanie korzystniejsze w przypadku połączenia tych dwóch kannabinoidów, niż każdy z nich dałby osobno. Potencjał ten wykorzystywany jest w preparatach medycznej marihuany, leki te tworzy się na bazie CBD i THC, w ściśle określonych proporcjach, raz więcej może być THC, innym CBD, lub oba związki występują w równych wartościach.

Czy CBD jest skuteczne w walce z nowotworami? Co mówią badania?

Biorąc pod uwagę jego właściwości, może być wykorzystywany również w leczeniu chorób onkologicznych. Pytanie, w jakim zakresie i jaka forma terapii z użyciem CBD jest możliwa?

Najważniejsza uwaga – CBD (samo czy w połączeniu z THC) nie wyleczy raka. Terapia z udziałem konopi jest tylko terapią wspomagającą leczenie onkologiczne.

Zacząć należy od tego, że CBD może być wykorzystane w terapii chorych na nowotwory tylko w kilku zakresach:

  • przeciwbólowym (niwelowanie uporczywego, przewlekłego bólu u pacjentów onkologicznych, leczenie paliatywne),
  • przeciwzapalnym,
  • przeciwwymiotnym,
  • przeciwlękowym,
  • wzmacniającym apetyt,
  • niszczącym komórki rakowe.

Pacjent, poddawany leczeniu onkologicznemu, narażony jest na szereg działań niepożądanych, np. utratę apetytu, osłabienie, bezsenność, stany lękowe. To w takich sytuacjach można wdrożyć leczenie konopiami – jako wsparcie standardowej terapii.

Ponadto /red. kannabinoidy/ mogą reprezentować nową klasę leków wspomagających terapię w chorobie nowotworowej. Nie tylko jako związki łagodzące nudności i zwiększające apetyt, ale także hamujące proliferację komórek nowotworowych, angiogenezę oraz zapobiegające przerzutom. Efekt takiego oddziaływania zależny jest od dawki

Anna Formela, Marta Stachowicz, Anna Lebiedzińska WŁAŚCIWOŚCI I PERSPEKTYWA ZASTOSOWANIA KANNABINOIDÓW JAKO SUBSTANCJI LECZNICZYCH –SZANSE I ZAGROŻENIA
rak piersi a CBD

W kontekście wspierania leczenia procesów nowotworowych z udziałem CBD wykazuje się w pracach naukowych dwa rodzaje nowotworów:

  • raka piersi,
  • glejaka.

Badania z udziałem CBD wykazały, że kannabidiol powodował śmierć komórek nowotworowych, nie niszcząc przy tym komórek zdrowych. CBD zatem wspierało swoim działaniem chemioterapię.

Badaniach na myszach wykazały również, że CBD (w synergii z THC) może zmniejszać ilość przerzutów raka piersi (ilość guzów).

Obiecujące są również wyniki w zakresie leczenia glejaka:

Europejska Agencja Leków (EMA) zamieściła na swojej oficjalnej witrynie internetowej broszurę informacyjną dotyczącą ewentualnej możliwości zastosowania 2 głównych fitokanabinoidów – THC i CBD otrzymanych z wyciągów z Cannabis sativa w leczeniu glejaka. Kanabinoidy te mają działać wspomagająco przy terapii lekami dotychczas stosowanymi przy glejaku powodując zahamowanie rozrostu tego nowotworu. THC i CBD w przypadku glejaka mają być desygnowane jako leki sieroce. Aktualnie zakończono etap eksperymentów na zwierzętach i rozpoczęto fazę badań klinicznych w kierunku wyżej wymienionego zastosowania.

Lecznicze właściwości konopi i możliwości ich zastosowania w medycynie
prof. dr hab. n. farm. Ilona Kaczmarczyk-Sedlak, mgr Weronika Wojnar, dr n. farm. Maria
Zych oraz dr n. med. Sławomira Dudek

Jak pisaliśmy wcześniej, kannabinoidy wykorzystywane są także w zakresie niwelowania bólu – co jest bardzo istotne dla pacjentów leczonych onkologicznie.

Wymieniany jest w tym temacie lek Sativexbędący mieszaniną CBD i THC (zatwierdzony również w Polsce). Lek ten jest dedykowany w leczeniu spastyczności w przebiegu stwardnienia rozsianego, ale ma również zastosowanie we wspomagającym leczeniu bólu u chorych na raka w zaawansowanym stadium.

„Z badań Torresa i wsp. wynika, że również kombinacja THC i CBD wzmacnia istotnie przeciwnowotworową aktywność THC. Umożliwia to uzyskanie oczekiwanego efektu terapeutycznego już przy mniejszych dawkach THC i może doprowadzić do ograniczenia skutków psychoaktywnych potencjalnej terapii z wykorzystaniem THC”

Kannabinoidy – nowy oręż do walki z nowotworami? Małgorzata Pokrywka, Joanna Góralska, Bogdan Solnica

Jak widać z powyższych przykładów, CBD wespół z THC, to duża szansa na wsparcie terapii onkologicznej oraz poprawę samopoczucia i życia pacjentów.

Leczenie raka konopiami - CBD i THC

Formy podania CBD, dawkowanie oraz skutki uboczne

Aby kannabinoidy (z formy kwasowej) mogły zadziałać, muszą być poddane podgrzaniu. Dlatego też jedną z form zażycia CBD jest waporyzacja, polegająca na podgrzaniu i odparowywaniu aktywnych składników. Waporyzacja jest zdrowszą opcją niż palenie kannabinoidów, które działa drażniąco i szkodliwie na układ oddechowy.

Leki z zawartością kannabinoidów występują również w postaci aerozolu (Sativex) lub podawane są podjęzykowo.

Zapamiętaj:

Dawkowanie leków z zawartością kannabinoidów zawsze ustala lekarz, indywidualnie dla każdego pacjenta!

Tak, jak w przypadku każdej terapii, stosowanie kannabinoidów obarczone jest możliwymi działaniami niepożądanymi. Mogą to być np.:

  • uczucie zmęczenia,
  • suchość w ustach,
  • bóle i zawroty głowy,
  • senność,
  • stany lękowe.

Więcej informacji znajdziesz w opracowaniu skutki uboczne stosowania CBD.

Zmagasz się z chorobą nowotworową?

Zapamiętaj:

  • Masz prawo do leczenia medyczną marihuaną,
  • Tylko leki wydawane na receptę są bezpieczne i przebadane,
  • Nigdy nie wdrażaj leczenia kannabinoidami na własną rękę – o tym decyduje lekarz!
  • Terapia konopiami WSPOMAGA standardowe leczenie, konopie nie wyleczą nowotworu.

„Przede wszystkim marihuana medyczna nie zastępuje klasycznego leczenia onkologicznego, takiego jak chemioterapia, radioterapia, immunoterapia czy leczenie chirurgiczne. Może jednak wspomagać terapię onkologiczną na wielu różnych etapach, jako część skojarzonego leczenia nowotworów – wyjaśnia dr Albert Jeznach z Kliniki Medycznej Marihuany w Warszawie”

https://www.zwrotnikraka.pl/medyczna-marihuana-w-leczeniu-onkologicznym/

Podsumowanie

Potencjał leczniczy CBD, jak i pozostałych kannabinoidów, jest duży. I chociaż nie można rezygnować w trakcie leczenia onkologicznego ze standardowej terapii, warto dla wielu pacjentów wdrażać leczenie wspomagające z udziałem kannabinoidów. Przede wszystkim mając na uwadze poprawę komfortu ich życia. Decyzję taką zawsze podejmuje lekarz prowadzący.

„Zauważono, że kombinacja kanabinoli występujących w roślinie wykazała znacznie lepsze działanie w leczeniu nowotworów niż zastosowanie wyizolowanych związków pojedynczo. W konsekwencji tych badań, wielu ekspertów uważa, iż kannabinoidy mogą reprezentować nową klasę leków do walki z nowotworami, opóźniającymi ich wzrost, hamującymi angiogenezę oraz zapobiegającymi przerzutom”

Marihuana i kanabinoidy jako leki – Marek TKACZYK, Ewa FLOREK, Wojciech PIEKOSZEWSKI

Źródła:

  • Anna Formela, Marta Stachowicz, Anna Lebiedzińska WŁAŚCIWOŚCI I PERSPEKTYWA ZASTOSOWANIA KANNABINOIDÓW JAKO SUBSTANCJI LECZNICZYCH – SZANSE I ZAGROŻENIA
  • Lecznicze właściwości konopi i możliwości ich zastosowania w medycynie prof. dr hab. n. farm. Ilona Kaczmarczyk-Sedlak, mgr Weronika Wojnar, dr n. farm. Maria Zych oraz dr n. med. Sławomira Dudek
  • Konopie i kannabinoidy – Paweł Siudem, Iwona Wawer, Katarzyna Paradowska, Zakład Chemii Fizycznej, Wydział Farmaceutyczny z Oddziałem Medycyny Laboratoryjnej, Warszawski Uniwersytet Medyczny
  • Kannabinoidy – nowy oręż do walki z nowotworami? Małgorzata Pokrywka, Joanna Góralska, Bogdan Solnica
  • Marihuana i kanabinoidy jako leki – Marek TKACZYK, Ewa FLOREK, Wojciech PIEKOSZEWSKI
  • Kanabinoidy – możliwości zastosowania w medycynie paliatywnej
    Cannabinoids – the possible use in palliative medicine, Tomasz Dzierżanowski
    Pracownia Medycyny Paliatywnej, Katedra Onkologii, Uniwersytet Medyczny w Łodzi
  • ligawalkizrakiem.plPolska Liga Walki z Rakiem
  • zwrotnikraka.pl – Portal Onkologiczny
  • instytutleczeniabolu.pl